अमेरिकी दबाबपछि हङकङको दूरसञ्चार कम्पनीले अमेरिका छाड्ने

आइतबार, १५ कार्तिक २०८३, दिउँसो १२:५१


काठमाडौं । अमेरिकी नियामक निकायको दबाबपछि हङकङको प्रमुख दूरसञ्चार कम्पनी एचकेटी (HKT) ले अमेरिकामा सञ्चालन गर्दै आएको सेवा बन्द गर्ने सहमति जनाएको छ। राष्ट्रिय सुरक्षासम्बन्धी चिन्ता र चीनसँगको व्यावसायिक सम्बन्धलाई आधार बनाउँदै अमेरिकी सरकारले कम्पनीको सञ्चालन अनुमति खारेज गर्ने प्रक्रिया अघि बढाएपछि एचकेटीले अमेरिकी बजारबाट बाहिरिने निर्णय गरेको हो।

रोयटर्सका अनुसार एचकेटीले शुक्रबार (अक्टोबर ३०) अमेरिकी संघीय सञ्चार आयोग (Federal Communications Commission–FCC) सँग सहमति गरेको हो। सहमतिअनुसार कम्पनीले अमेरिकाभित्र र अमेरिकाबाट अन्य देशमा प्रदान गर्दै आएको आन्तरिक तथा अन्तर्राष्ट्रिय दूरसञ्चार सेवा बन्द गर्नुपर्नेछ।

सम्झौताअनुसार एचकेटीले आगामी ३० दिनभित्र एफसीसीसमक्ष सेवा बन्द गर्ने औपचारिक आवेदन पेस गर्नुपर्नेछ। कम्पनीले सन् २०२७ सेप्टेम्बर १ भित्र अमेरिकामा उपलब्ध गराउँदै आएका सबै दूरसञ्चार सेवा पूर्ण रूपमा बन्द गरिसक्नुपर्नेछ।

एचकेटी हङकङको प्रमुख दूरसञ्चार कम्पनी हो। यो कम्पनी पीसीसीडब्ल्यू लिमिटेड (PCCW Ltd) को सहायक कम्पनीका रूपमा सञ्चालनमा छ। पीसीसीडब्ल्यूमा चीनको सरकारी दूरसञ्चार कम्पनी चाइना युनिकम (China Unicom) को समेत सेयर स्वामित्व रहेको छ। यही सम्बन्धलाई अमेरिकी नियामकले राष्ट्रिय सुरक्षासँग जोडेर प्रश्न उठाएको थियो।

राष्ट्रिय सुरक्षाको चिन्ता

अमेरिकी संघीय सञ्चार आयोगले सन् २०२५ अक्टोबरमै एचकेटीलाई अमेरिकामा दूरसञ्चार सेवा सञ्चालन गर्न दिइएको अनुमति खारेज गर्ने प्रक्रिया अघि बढाएको थियो। कम्पनीको चाइना युनिकमसँगको सम्बन्धले अमेरिकी दूरसञ्चार पूर्वाधार र तथ्याङ्कको सुरक्षामा जोखिम उत्पन्न गर्न सक्ने अमेरिकी पक्षको चिन्ता थियो।

नयाँ सहमतिपछि एफसीसीले एचकेटीको सञ्चालन अनुमति खारेज गर्ने यसअघिको प्रक्रिया अगाडि नबढाउने भएको छ। यद्यपि, यस सम्झौताले अमेरिकी सरकारले उठाएका राष्ट्रिय सुरक्षासम्बन्धी सबै चिन्ताको विस्तृत विवरण सार्वजनिक हुने सम्भावना भने समाप्त गरेको छ।

एचकेटीको मुख्य कम्पनी पीसीसीडब्ल्यूले यस विषयमा तत्काल कुनै प्रतिक्रिया दिएको छैन।

चिनियाँ दूरसञ्चार कम्पनीमाथि अमेरिकाको कडाइ

एचकेटीमाथिको पछिल्लो निर्णय अमेरिकाले चिनियाँ सम्बन्ध भएका दूरसञ्चार कम्पनीमाथि कडाइ गरिरहेको व्यापक नीतिको अर्को उदाहरण हो। यसअघि नै अमेरिकाले चाइना मोबाइल, चाइना टेलिकम र चाइना युनिकमलाई अमेरिकी बजारमा अन्तर्राष्ट्रिय दूरसञ्चार सेवा प्रदान गर्न प्रतिबन्ध लगाइसकेको छ।

अमेरिकी संघीय सञ्चार आयोगले अक्टोबर २९ मा चिनियाँ प्रयोगशालाहरूलाई अमेरिकी विद्युतीय उपकरण परीक्षण गर्न रोक लगाउने निर्णयसमेत गरेको छ। उक्त प्रतिबन्ध सन् २०२८ डिसेम्बरदेखि लागू हुने बताइएको छ।

त्यस्तै, चिनियाँ दूरसञ्चार कम्पनीहरूलाई अमेरिकी फोन नम्बरमा प्रत्यक्ष पहुँच प्राप्त गर्न रोक लगाउने योजना पनि एफसीसीले अघि सारेको छ। अमेरिकी राष्ट्रिय सुरक्षाका लागि जोखिमपूर्ण मानिएका कम्पनीहरूको उपकरण प्रयोग गर्ने सेवा प्रदायकलाई समेत यसले समेट्न सक्छ। हुवावे (Huawei) र जेडटीई (ZTE) जस्ता कम्पनीहरू अमेरिकी नियामकको जोखिम सूचीमा छन्।

यसका अतिरिक्त चिनियाँ दूरसञ्चार कम्पनीहरूलाई अमेरिकी सञ्चार सञ्जालमा जोडिन तथा अमेरिकाभित्र आफ्ना डेटा सेन्टर सञ्चालन गर्न प्रतिबन्ध लगाउने विषयमा पनि विचार भइरहेको छ।

साइबर सुरक्षासम्बन्धी चिन्ता र चीनको प्रतिक्रिया

अमेरिकाले चिनियाँ दूरसञ्चार कम्पनीमाथि कडाइ गर्नुको प्रमुख कारणमध्ये दूरसञ्चार पूर्वाधारमा सम्भावित जासुसी तथा तथ्याङ्क दुरुपयोगको जोखिमलाई लिएको छ।

सन् २०२४ को अन्त्यतिर अमेरिकी अधिकारीहरूले चीनसँग सम्बन्धित मानिएको ‘सल्ट टाइफुन’ (Salt Typhoon) नामक साइबर जासुसी समूहले अमेरिकी दूरसञ्चार कम्पनीहरूको पूर्वाधारमा पहुँच बनाएर उपभोक्ताका फोन रेकर्ड तथा सञ्चारसम्बन्धी तथ्याङ्क चोरी गरेको आरोप लगाएका थिए।

अमेरिकाले उक्त घटनालाई आफ्नो दूरसञ्चार सुरक्षामाथिको गम्भीर चुनौतीका रूपमा व्याख्या गर्दै आएको छ। तर चीनले आफू संलग्न रहेको आरोप निरन्तर अस्वीकार गर्दै आएको छ।

चिनियाँ कम्पनी तथा प्रयोगशालामाथि अमेरिकाले अघि बढाएका पछिल्ला प्रतिबन्धप्रति बेइजिङले असन्तुष्टि जनाएको छ। चीनले अमेरिकी कदमको विरोध गर्दै एकपक्षीय रूपमा यस्ता निर्णय जारी रहे आवश्यक प्रतिकारात्मक कदम चाल्ने चेतावनीसमेत दिएको छ।

यस घटनाले अमेरिका र चीनबीचको प्रविधि, दूरसञ्चार पूर्वाधार, डेटा सुरक्षा तथा राष्ट्रिय सुरक्षासम्बन्धी प्रतिस्पर्धा थप चर्किंदै गएको संकेत गरेको छ।

प्रतिक्रिया 0