काठमाडौं। सरकार र तयारी पोशाक उद्योग संघबीच भएको छलफलमा अघि सारेको ‘ग्रिन गार्मेन्ट भिलेज’ अवधारणाले नेपालको तयारी पोशाक उद्योगलाई मात्र होइन, दिगो बैंकिङ (Sustainable Banking) र हरित वित्त (Green Finance) को विस्तारका लागि पनि नयाँ अवसर सिर्जना गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।

प्रधानमन्त्री बालेन्द्र साह र तयारी पोशाक उद्योग संघबीच भएको छलफलमा वातावरणमैत्री औद्योगिक क्लस्टरका रूपमा ग्रिन गार्मेन्ट भिलेज स्थापना गर्ने विषयले प्राथमिकता पाएको छ। यो अवधारणाअन्तर्गत ऊर्जा-दक्ष उद्योग, सौर्य ऊर्जाको प्रयोग, फोहोर पानी प्रशोधन प्रणाली (Effluent Treatment Plant), हरित भवन, कार्बन उत्सर्जन न्यूनीकरण तथा अन्तर्राष्ट्रिय ESG (Environmental, Social and Governance) मापदण्ड अनुरूप उत्पादन प्रणाली विकास गर्ने लक्ष्य राखिएको छ।

यस्ता परियोजनाको विकाससँगै नेपाली बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूका लागि ग्रीन लोन, ESG Financing, Sustainability-linked Loan, Trade Finance तथा Green Bond जस्ता हरित वित्तीय उपकरण विस्तार गर्ने अवसर बढ्ने देखिन्छ। नेपाल राष्ट्र बैंकले पनि पछिल्ला वर्षहरूमा दिगो बैंकिङ र जलवायुमैत्री लगानीलाई प्राथमिकतामा राख्दै आएको छ।

बैंकिङ क्षेत्रका जानकारहरूका अनुसार ग्रिन गार्मेन्ट भिलेज सफल रूपमा कार्यान्वयन भए यसले उद्योगको प्रतिस्पर्धात्मक क्षमता बढाउनुका साथै बैंकहरूको हरित कर्जा पोर्टफोलियो विस्तार, निर्यात वित्त प्रवाह, जलवायु जोखिम व्यवस्थापन र अन्तर्राष्ट्रिय ESG मापदण्डअनुसार वित्तीय सेवा विकासमा समेत योगदान पुर्‍याउनेछ।

यसरी, ग्रिन गार्मेन्ट भिलेज केवल औद्योगिक परियोजना मात्र नभई नेपालमा दिगो बैंकिङ, हरित वित्त र हरित औद्योगिकीकरणलाई एकसाथ अघि बढाउने रणनीतिक अवसरका रूपमा हेरिएको छ।