काठमाडौं । विश्वभरका सार्वजनिक विकास बैंकहरूलाई एउटै मञ्चमा ल्याउने ‘फाइनान्स इन कमन समिट २०२७’ (Finance in Common Summit–FiCS) थाइल्यान्डको बैंककमा आयोजना हुने भएको छ। एसियाली विकास बैंक (एडीबी)को सहआयोजनामा हुने छैटौँ सम्मेलन सन् २०२७ मार्च ३१ देखि अप्रिल २ सम्म सञ्चालन हुनेछ। यो सम्मेलन पहिलोपटक एसियामा आयोजना हुन लागेको हो।

सम्मेलनमा विश्वभरका ५०० भन्दा बढी सार्वजनिक विकास बैंक तथा तिनका साझेदार सहभागी हुनेछन्। यी विकास बैंकहरूले सामूहिक रूपमा करिब २३ ट्रिलियन अमेरिकी डलर बराबरको सम्पत्ति व्यवस्थापन गरिरहेका छन्। यति ठूलो वित्तीय स्रोतलाई विकासका प्राथमिक क्षेत्रमा प्रभावकारी रूपमा परिचालन गर्ने, लगानीबीच समन्वय बढाउने र विकास आयोजनाको प्रभाव अधिकतम बनाउने विषय सम्मेलनको केन्द्रमा रहनेछ।

‘फाइनान्स इन कमन’ सार्वजनिक विकास बैंकहरूबीच सहकार्य, साझा लगानी र दिगो विकासका लागि वित्तीय स्रोत परिचालनमा केन्द्रित विश्वव्यापी मञ्च हो। सम्मेलनले विकास बैंकहरूलाई आफ्ना लगानी प्राथमिकता तथा परियोजनाहरूबीच समन्वय गर्ने, सहवित्तीयकरण बढाउने र निजी क्षेत्रको पूँजीसमेत विकास आयोजनातर्फ आकर्षित गर्ने अवसर प्रदान गर्नेछ।

बैंकक सम्मेलनमा जलवायु उत्थानशीलता, स्वच्छ ऊर्जा संक्रमण, प्रकृतिमैत्री लगानी, वित्तीय नवीनता तथा निजी पूँजी परिचालनजस्ता विषयमा विशेष छलफल हुने अपेक्षा गरिएको छ। एसिया–प्रशान्त क्षेत्रमा पूर्वाधार, ऊर्जा, जलवायु अनुकूलन तथा दिगो विकासका लागि ठूलो लगानी आवश्यक रहेको अवस्थामा सार्वजनिक विकास बैंकहरूको भूमिका अझ महत्वपूर्ण बन्दै गएको छ।

सम्मेलनको सहआयोजनामा एडीबीसँगै फ्रान्सेली विकास एजेन्सी (AFD) लगायत अन्तर्राष्ट्रिय तथा क्षेत्रीय साझेदारहरूको सहयोग रहनेछ। एडीबीले दिगो, समावेशी र उत्थानशील विकासका लागि नवीन वित्तीय उपकरण तथा रणनीतिक साझेदारीमार्फत स्रोत परिचालनलाई प्राथमिकता दिँदै आएको छ। एडीबीले २०२७ को सम्मेलनलाई विकास वित्तमा विश्वव्यापी सहकार्य थप बलियो बनाउने महत्वपूर्ण अवसरका रूपमा अघि सारेको छ।

सम्मेलनमा करिब २३ ट्रिलियन डलरको सम्पत्ति व्यवस्थापन गर्ने विकास बैंकहरूको सामूहिक वित्तीय क्षमतालाई कसरी थप प्रभावकारी रूपमा परिचालन गर्ने भन्ने विषय महत्वपूर्ण रहनेछ। विशेषगरी सार्वजनिक विकास बैंक र निजी क्षेत्रबीच सहकार्य बढाएर दीर्घकालीन लगानी, नवीन वित्तीय कारोबार तथा ठूला विकास परियोजनामा थप पूँजी परिचालन गर्ने विषयमा छलफल हुने बताइएको छ।

‘फाइनान्स इन कमन समिट’ सन् २०२० मा पेरिसबाट सुरु भएको थियो। त्यसपछि रोम, आबिदजान, कार्टाजेना र केप टाउनमा सम्मेलन आयोजना भइसकेका छन्। २०२७ को बैंकक सम्मेलन भने एसियामा पहिलोपटक आयोजना हुन लागेकोले एसिया–प्रशान्त क्षेत्रका सार्वजनिक विकास बैंक र विकास वित्तका लागि विशेष महत्व राख्नेछ।

नेपालजस्ता विकासशील मुलुकका लागि पनि यस्तो विश्वव्यापी विकास वित्त मञ्च महत्वपूर्ण हुन सक्छ। पूर्वाधार, जलवायु अनुकूलन, स्वच्छ ऊर्जा, प्रकृति संरक्षण तथा वित्तीय पहुँच विस्तारका लागि आवश्यक ठूलो लगानी जुटाउन सार्वजनिक विकास बैंक, बहुपक्षीय वित्तीय संस्था र निजी क्षेत्रबीच सहकार्य विस्तार गर्ने अवसरका रूपमा सम्मेलनलाई हेरिएको छ।